---
title: "Non-Sjögren Sicca: droge ogen zonder Sjögren | NVSP"
description: "Non-Sjögren Sicca lijkt op Sjögren maar is het niet. Lees wat de oorzaken zijn, hoe het wordt vastgesteld en wat je zelf kunt doen bij droge ogen en droge mond."
url: "https://www.nvsp.nl/over-sjogren/non-sjogren-sicca?srsltid=AfmBOorc-rtwlWG9hMxN858JaY7FdRNJ46oz06SGGPphOJWEPugC4B3k"
date: "2026-06-15T03:00:00+00:00"
language: "nl-NL"
--- [](https://www.facebook.com/www.nvsp.nl "Facebook") [](https://www.facebook.com/groups/327294557710239 "Sjögren in het dagelijkse leven") [](https://www.youtube.com/@nvsp/videos "YouTube") [](https://www.instagram.com/nvspinsta "Instagram") [](https://www.threads.net/@nvspinsta "Threads") [](https://bsky.app/profile/sjogren-nvsp.bsky.social "Bluesky") [](https://www.linkedin.com/in/nationale-vereniging-sj%C3%B6grenpati%C3%ABnten-b20b83209/ "LinkedIn") [ NVSP Ledenlogin ](#) ##### NVSP Ledenlogin Beveiligde verbinding (HTTPS) -
- Ledennummer Postcode Nederlandse postcode (1234 AB), internationale postcodes toegestaan Gebruikersnaam Wachtwoord Gebruik uw Joomla beheerders inloggegevens. [ ![Nationale vereniging Sjogrenpatienten](https://www.nvsp.nl/images/favicon/40-jarige-logo-nvsp.webp) ![Nationale vereniging Sjogrenpatienten](https://www.nvsp.nl/images/favicon/favicon-96x96.png) ](https://www.nvsp.nl/) [Doneer](https://www.nvsp.nl/doneer) Zoeken [ ![Nationale vereniging Sjogrenpatienten](https://www.nvsp.nl/images/favicon/favicon-96x96.png) ![Nationale vereniging Sjogrenpatienten](https://www.nvsp.nl/images/favicon/favicon-96x96.png) ](https://www.nvsp.nl/) - U bevindt zich hier:
- [Homepage](https://www.nvsp.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=1&Itemid=101)
- [Over Sjögren](https://www.nvsp.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=207&Itemid=107)
- Non-Sjögren Sicca (verschil met Sjögren) # Non-Sjögren Sicca: het verschil met Sjögren NVSP Leestijd: 5 minuten Laatst bijgewerkt: 22 april 2026 ## Wat is non-Sjögren sicca? Mensen met **droge ogen** en een **droge mond** denken vaak dat ze de ziekte van Sjögren hebben. Maar dat is niet altijd het geval. Soms worden deze klachten veroorzaakt door andere oorzaken. In dat geval spreken we van **non-Sjögren sicca.** “Sicca” betekent letterlijk **droogte.** “Non-Sjögren sicca” betekent: klachten door droogte **zonder** dat er sprake is van de auto-immuunziekte Sjögren. ## Hoe weet je of het non-Sjögren sicca is? Alleen een **medisch specialist**, meestal een **reumatoloog**, kan onderscheid maken tussen Sjögren en non-Sjögren sicca. De huisarts kan je niet zelf diagnosticeren, maar kan je wel doorverwijzen als er twijfels zijn. **Bij non-Sjögren sicca heb je vaak wél klachten die lijken op Sjögren, zoals:** - Droge of branderige ogen
- Droge mond
- Moeite met slikken of praten
- Soms vermoeidheid ### Maar: Bij verder onderzoek **ontbreken de kenmerken** van een auto-immuunziekte. Er zijn bijvoorbeeld **geen ontstekingen zichtbaar in de klieren**, en er worden geen typische antistoffen gevonden in het bloed (zoals anti-SSA of anti-SSB). ## Oorzaken van non-Sjögren sicca Er zijn veel mogelijke oorzaken voor deze klachten. Een aantal veelvoorkomende zijn: ### Medicijngebruik Sommige medicijnen kunnen de werking van de speeksel- en traanklieren remmen: - Antihistaminica (bij allergieën)
- Bepaalde antidepressiva
- Antipsychotica
- Plaspillen (diuretica)
- Middelen tegen hoge bloeddruk of blaasproblemen ### Hormonale of medische aandoeningen - **Diabetes mellitus**
- **Schildklierafwijkingen,** vooral een te trage schildklier (hypothyreoïdie)
- **Ziekte van Parkinson**
- **Chronische hepatitis** of leveraandoeningen
- **Overgang of hormonale schommelingen** ### Omgevingsfactoren - Leven in droge of winderige omgeving
- Veel airconditioning of verwarming
- Contactlenzen of schermgebruik
- Roken ### Leeftijd Bij het ouder worden functioneren speeksel- en traanklieren vaak minder goed. ## Hoe wordt non-Sjögren sicca vastgesteld? Er is geen aparte test voor non-Sjögren sicca. De arts sluit eerst **de ziekte van Sjögren en andere oorzaken uit**. Daarna wordt gekeken naar de ernst van de klachten. Mogelijke onderzoeken: - **Bloedonderzoek** – om antistoffen of ontstekingen op te sporen
- **Schirmertest** – om de traanproductie te meten
- **Speekselmeting** – om te kijken hoeveel speeksel je aanmaakt
- **Gesprek over medicatie** – je medicijngebruik wordt zorgvuldig bekeken Soms is er aanvullend onderzoek nodig, zoals een **echo of biopt**, vooral als er twijfel is over een mogelijke auto-immuunziekte. ## Is non-Sjögren sicca ernstig? Non-Sjögren sicca is meestal **geen gevaarlijke aandoening**, maar het kan wel vervelend zijn. Droge ogen kunnen ontstoken raken, en een droge mond kan leiden tot: - Slikproblemen
- Slechte adem
- Verhoogde kans op gaatjes of tandvleesproblemen Zorg daarom voor goede mondzorg en laat droge ogen behandelen om schade te voorkomen. ## Wat kun je zelf doen bij non-Sjögren sicca? ### Tips voor droge ogen - Gebruik kunsttranen (zonder conserveermiddel)
- Draag een zonnebril tegen wind
- Beperk schermtijd of neem vaker pauzes
- Vermijd airco of verwarmde ruimtes ### Tips voor droge mond - Drink regelmatig kleine slokjes water
- Suikervrije kauwgom of zuur snoepje stimuleert speeksel
- Goede mondhygiëne en fluoridegebruik
- Vraag je tandarts om extra controle ### Leefstijl - Stoppen met roken
- Beperk cafeïne en alcohol
- Bespreek je medicijnen met de arts: soms is aanpassing mogelijk ## Wanneer moet je naar de arts? Als je langere tijd last hebt van droogteklachten of als je je zorgen maakt, **neem dan contact op met je huisarts**. Die kan beoordelen of verder onderzoek nodig is, en je eventueel doorverwijzen naar een specialist. | Kenmerk | Sjögren | Non-Sjögren sicca |
|---|---|---|
| Oorzaak | Auto-immuunziekte | Medicatie, leeftijd, omgeving |
| Antistoffen in bloed | Vaak aanwezig (SSA/SSB) | Niet aanwezig |
| Ontstekingen in klieren | Vaak zichtbaar | Niet zichtbaar |
| Behandeling | Specialistische zorg | Leefstijlaanpassing, hulpmiddelen |
| Ernst | Kan schade geven (o.a. ogen) | Meestal mild, maar hinderlijk | ### Veelgestelde vragen (FAQ) over non-Sjögren sicca - **Wat is het verschil tussen Sjögren en non-Sjögren sicca?** - **Bij Sjögren** is er sprake van een auto-immuunziekte met ontstekingen. - **Bij non-Sjögren sicca** heb je wél droge ogen of mond, maar géén ontstekingen en géén afwijkingen in je afweersysteem. - De oorzaak ligt dan meestal ergens anders, - bijvoorbeeld: - gebruik van medicijnen - andere ziektes - ouderdom 2. **Hoe weten artsen of het Sjögren is of niet?** Artsen doen meerdere onderzoeken: bloedonderzoek, testen van ogen en mond, en eventueel een biopt. Als daar geen afwijkingen worden gevonden, spreken we meestal van **non-Sjögren sicca.** ### Bronnen - [Droge Ogen Kliniek Nederland: wat is droge ogen? ](https://dokn.nl/watisdrogeogen)
- [ReumaNederland ](https://reumanederland.nl/)
- [Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde (NTvG) ](https://www.ntvg.nl/)
- [Sjögren Europe: Webinar About Dry Eyes ](https://www.sjogreneurope.org/webinar-about-dry-eyes/)
- [Sjögren Europe: Sjogrens and Dry Eye: 12-points regarding the topic](https://rheumatology.org/search?term=dry%20eyes)
- [American College of Rheumatology (ACR): Dry Eyes ](https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/dry-eyes/diagnosis-treatment/drc-20371869)
- [Mayoclinic.org: Dry Eyes](https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/dry-eyes/diagnosis-treatment/drc-20371869) --- Over deze pagina Dit artikel is samengesteld door de **Nationale Vereniging Sjögrenpatiënten (NVSP)**. Waar nodig is de medische inhoud gevalideerd door de [Medische Adviescommissie (MAC)](https://www.nvsp.nl/over-ons/medische-adviescommissie). De NVSP geeft nooit persoonlijk medisch advies. De informatie op deze website is algemeen van aard en vervangt geen consult bij uw arts of behandelaar. [ Terug naar Over Sjögren ](https://www.nvsp.nl/over-sjogren) [ ![ReumaNederland — samenwerkingspartner NVSP](https://www.nvsp.nl/images/nvsp/logo/Samenwerking-Reuma-Nederland.webp) ](https://www.reumanederland.nl) | Ook aangesloten bij [Ieder(in)](https://www.iederin.nl) | [Patiëntenfederatie Nederland](https://www.patientenfederatie.nl) | [Sjögren Europe](https://www.sjogreneurope.org/) ### NVSP Nationale Vereniging Sjögrenpatiënten Bisonspoor 3002 - B505 3605 LT Maarssen Ma–Don: 10:00 t/m 12:00 uur [+31 346 - 556 376](tel:+31346556376) [E-mail ons](#) [Route naar de NVSP](https://www.google.com/maps/place/Nationale+Vereniging+Sj%C3%B6grenpati%C3%ABnten/@52.1346403,5.0277478,17z) RSIN/ANBI: 806299459 KvK: 40480667 [ANBI-instelling](https://www.nvsp.nl/over-ons/anbi) ### Sjögren [Over Sjögren — overzicht](https://www.nvsp.nl/over-sjogren) [De ziekte van Sjögren](https://www.nvsp.nl/over-sjogren/wat-is-sjogren) [Symptomen en ziektebeeld](https://www.nvsp.nl/over-sjogren/sjogren-symptomen-ziektebeeld) [Diagnose stellen](https://www.nvsp.nl/over-sjogren/sjogren-diagnose) [Behandeling](https://www.nvsp.nl/over-sjogren/behandeling-en-klachten/sjogren-behandeling) [Leven met Sjögren](https://www.nvsp.nl/over-sjogren/dagelijks-leven-met-sjogren) [Expertisecentra](https://www.nvsp.nl/over-sjogren/sjogren-expertisecentra) [Veelgestelde vragen](https://www.nvsp.nl/over-sjogren/sjogren-veelgestelde-vragen) [Non-Sjögren Sicca](https://www.nvsp.nl/over-sjogren/non-sjogren-sicca) [Voor zorgprofessionals](https://www.nvsp.nl/zorgprofessionals) ### Over de NVSP [Word lid](https://www.nvsp.nl/word-lid) [Doneer aan de NVSP](https://www.nvsp.nl/doneer) [Vrijwilliger worden](https://www.nvsp.nl/over-ons/vrijwilliger-worden-bij-de-nvsp)--- [Lotgenoten](https://www.nvsp.nl/lotgenoten) [Belangenbehartiging](https://www.nvsp.nl/belangenbehartiging) [Actueel nieuws](https://www.nvsp.nl/actueel/actueel-nieuws) [Agenda bijeenkomsten](https://www.nvsp.nl/actueel/agenda) [Contact](https://www.nvsp.nl/contact) ### Volg de NVSP Volg ons op sociale media voor nieuws, tips en lotgenotencontact. [ ](https://www.facebook.com/www.nvsp.nl "Facebook NVSP") [ ](https://www.facebook.com/groups/327294557710239 "Sjögren in het dagelijkse leven") [ ](https://www.instagram.com/nvspinsta "Instagram NVSP") [ ](https://www.threads.net/@nvspinsta "Threads NVSP") [ ](https://bsky.app/profile/sjogren-nvsp.bsky.social "Bluesky NVSP") [ ](https://www.youtube.com/@nvsp/videos "YouTube NVSP") [ ](https://www.linkedin.com/in/nationale-vereniging-sj%C3%B6grenpati%C3%ABnten-b20b83209/ "LinkedIn NVSP") --- Website gebouwd met [Astroid Framework](https://astroidframe.work/) ### NVSP Nieuwsbrief Naam Ik ga akkoord met het [privacybeleid](https://www.nvsp.nl/privacybeleid) © 1986–2026 Nationale Vereniging Sjögrenpatiënten- [Privacybeleid](https://www.nvsp.nl/privacybeleid)
- [Cookiebeleid](https://www.nvsp.nl/cookiebeleid)
- [Voorwaarden](https://www.nvsp.nl/gebruiksvoorwaarden)
- [Disclaimer](https://www.nvsp.nl/disclaimer)
- [Colofon](https://www.nvsp.nl/colofon)
- [Sitemap](https://www.nvsp.nl/html-sitemap)
- [ Zorgprofessionals ](https://www.nvsp.nl/zorgprofessionals)
- [ Contact ](https://www.nvsp.nl/contact) Zoeken - [ ](https://www.nvsp.nl/ "Sjögren vereniging")
- [ Over Sjögren ](https://www.nvsp.nl/over-sjogren)
- [ Lotgenoten ](https://www.nvsp.nl/lotgenoten)
- [ Belangenbehartiging ](https://www.nvsp.nl/belangenbehartiging)
- [ Actueel ](#) - [ Actueel nieuws ](https://www.nvsp.nl/actueel/actueel-nieuws) - [ Agenda bijeenkomsten ](https://www.nvsp.nl/actueel/agenda) - [ NVSP Nieuwsbrief ](https://www.nvsp.nl/actueel/nvsp-nieuwsbrief?template_type=nieuwsflits)
- [ Over ons ](#) - [ Onze Vereniging ](https://www.nvsp.nl/over-ons/de-vereniging) - [ Bestuur & Organisatie ](https://www.nvsp.nl/over-ons/ons-bestuur) - [ Algemene Ledenvergadering ](https://www.nvsp.nl/over-ons/algemene-ledenvergadering) - [ Medische Adviescommissie ](https://www.nvsp.nl/over-ons/medische-adviescommissie) - [ Klachtenprocedure NVSP ](https://www.nvsp.nl/over-ons/klachtenprocedure) - [ NVSP Sponsors ](https://www.nvsp.nl/over-ons/sponsors) - [ Vrijwilliger worden bij de NVSP? ](https://www.nvsp.nl/over-ons/vrijwilliger-worden-bij-de-nvsp) - [ ANBI ](https://www.nvsp.nl/over-ons/anbi)
- [ Winkel ](https://winkel.nvsp.nl/) **🍪 Cookies**Deze website gebruikt cookies om goed te functioneren, het gebruik van de website te meten en mensen met de ziekte van Sjögren te informeren over onze informatie en activiteiten. Functionele cookies zijn noodzakelijk voor een goede werking van de website en onthouden jouw voorkeuren. Met behulp van Google Analytics krijgen wij inzicht in het gebruik van de website, zodat we deze kunnen verbeteren. Via Google Grants kunnen we mensen die op zoek zijn naar informatie over Sjögren beter bereiken. Wij verkopen jouw gegevens nooit en delen deze uitsluitend met Google Analytics en Google Grants voor de hierboven genoemde doeleinden. Je kunt jouw cookievoorkeuren op elk moment aanpassen via de cookieknop linksonder op de website. Weigeren heeft geen gevolgen voor jouw gebruik van de website. [Lees onze privacyverklaring](https://www.nvsp.nl/privacybeleid) [Lees ons cookiebeleid](https://www.nvsp.nl/cookiebeleid) ## Cookie-instellingen Kies hieronder welke cookies je wilt toestaan. Je kunt je keuze op elk moment aanpassen via de cookieknop linksonder op de website. Noodzakelijk Altijd aan Meer informatieNoodzakelijke cookies zijn vereist voor het correct functioneren van de website. Ze kunnen niet worden uitgeschakeld. Cookies op deze websiteCookies op deze website
| Naam | Aanbieder | Doel | Bewaartermijn |
|---|---|---|---|
| `cookieconsent_status` | Cookie consent systeem | Legacy cookie: slaat de cookievoorkeur van de bezoeker op in oudere implementaties. | 1 jaar |
| `joomla_session` | Joomla | Beheert de inlogstatus van de bezoeker. De precieze naam is installatie-afhankelijk. | Sessie |
| `nvsp_consent` | NVSP Cookie | Onthouden van jouw cookievoorkeuren | 1 jaar | Functioneel Meer informatieFunctionele cookies onthouden uw voorkeuren, zoals taalinstellingen, zodat de website beter werkt voor u. Cookies op deze websiteCookies op deze website
| Naam | Aanbieder | Doel | Bewaartermijn |
|---|---|---|---|
| `userColorScheme` | Astroid Framework | Onthoudt donker/licht modus voorkeur | Sessie | Analytisch Meer informatieAnalytische cookies helpen ons anoniem te meten hoe bezoekers de website gebruiken, zodat we de inhoud en navigatie kunnen verbeteren. Cookies op deze websiteCookies op deze website
| Naam | Aanbieder | Doel | Bewaartermijn |
|---|---|---|---|
| `_ga` | Google Analytics | Unieke identifier om gebruikers te onderscheiden en sessies bij te houden in Google Analytics. | 2 jaar |
| `_ga_` | Google Analytics 4 | Slaat sessie- en campagnegegevens op voor Google Analytics 4. | 2 jaar |
| `_gat` | Google Analytics | Beperkt het aantal verzoeken aan de Google Analytics servers (request throttling). | 1 minuut |
| `_gid` | Google Analytics | Identificeert gebruikers gedurende 24 uur voor Google Analytics dagstatistieken. | 24 uur | ![NVSP 40 Jaar Logo](https://www.nvsp.nl/media/plg_system_sloganhunt/images/badge_40jaar.webp) # 40 Jaar NVSP! Vier met ons mee en doe mee aan de letterzoektocht! [Doe mee!](https://www.nvsp.nl/40-jaar-actie) [ Al geregistreerd? Klik hier ](#) Vul je unieke code in (staat in je welkomst email) ## Schema ```json
{ "@context": "https://schema.org", "@type": "BreadcrumbList", "itemListElement": [ { "@type": "ListItem", "position": 1, "name": "startpagina ", "item": "https://www.nvsp.nl" }, { "@type": "ListItem", "position": 2, "name": "Over Sjögren", "item": "https://www.nvsp.nl/over-sjogren" }, { "@type": "ListItem", "position": 3, "name": "Non-Sjögren Sicca (verschil met Sjögren)", "item": "https://www.nvsp.nl/over-sjogren/non-sjogren-sicca" } ] }
``` ```json
{ "@context": "https://schema.org", "@type": "Article", "mainEntityOfPage": { "@type": "WebPage", "@id": "https://www.nvsp.nl/over-sjogren/non-sjogren-sicca" }, "headline": "Non-Sjögren Sicca: het verschil met Sjögren", "description": "Wat is non-Sjögren sicca? Mensen met droge ogen en een droge mond denken vaak dat ze de ziekte van Sjögren hebben. Maar dat is niet altijd het geval. Soms worden deze klachten veroorzaakt door andere oorzaken. In dat geval spreken we van non-Sjögren sicca. “Sicca” betekent letterlijk droogte. “Non-Sjögren sicca” betekent: klachten door droogte zonder dat er sprake is van de auto-immuunziekte Sjögren. Hoe weet je of het non-Sjögren sicca is? Alleen een medisch specialist, meestal een reumatoloog, kan onderscheid maken tussen Sjögren en non-Sjögren sicca. De huisarts kan je niet zelf diagnosticeren, maar kan je wel doorverwijzen als er twijfels zijn. Bij non-Sjögren sicca heb je vaak wél klachten die lijken op Sjögren, zoals: Droge of branderige ogen Droge mond Moeite met slikken of praten Soms vermoeidheid Maar: Bij verder onderzoek ontbreken de kenmerken van een auto-immuunziekte. Er zijn bijvoorbeeld geen ontstekingen zichtbaar in de klieren, en er worden geen typische antistoffen gevonden in het bloed (zoals anti-SSA of anti-SSB). Oorzaken van non-Sjögren sicca Er zijn veel mogelijke oorzaken voor deze klachten. Een aantal veelvoorkomende zijn: Medicijngebruik Sommige medicijnen kunnen de werking van de speeksel- en traanklieren remmen: Antihistaminica (bij allergieën) Bepaalde antidepressiva Antipsychotica Plaspillen (diuretica) Middelen tegen hoge bloeddruk of blaasproblemen Hormonale of medische aandoeningen Diabetes mellitus Schildklierafwijkingen, vooral een te trage schildklier (hypothyreoïdie) Ziekte van Parkinson Chronische hepatitis of leveraandoeningen Overgang of hormonale schommelingen Omgevingsfactoren Leven in droge of winderige omgeving Veel airconditioning of verwarming Contactlenzen of schermgebruik Roken Leeftijd Bij het ouder worden functioneren speeksel- en traanklieren vaak minder goed. Hoe wordt non-Sjögren sicca vastgesteld? Er is geen aparte test voor non-Sjögren sicca. De arts sluit eerst de ziekte van Sjögren en andere oorzaken uit. Daarna wordt gekeken naar de ernst van de klachten. Mogelijke onderzoeken: Bloedonderzoek – om antistoffen of ontstekingen op te sporen Schirmertest – om de traanproductie te meten Speekselmeting – om te kijken hoeveel speeksel je aanmaakt Gesprek over medicatie – je medicijngebruik wordt zorgvuldig bekeken Soms is er aanvullend onderzoek nodig, zoals een echo of biopt, vooral als er twijfel is over een mogelijke auto-immuunziekte. Is non-Sjögren sicca ernstig? Non-Sjögren sicca is meestal geen gevaarlijke aandoening, maar het kan wel vervelend zijn. Droge ogen kunnen ontstoken raken, en een droge mond kan leiden tot: Slikproblemen Slechte adem Verhoogde kans op gaatjes of tandvleesproblemen Zorg daarom voor goede mondzorg en laat droge ogen behandelen om schade te voorkomen. Wat kun je zelf doen bij non-Sjögren sicca? Tips voor droge ogen Gebruik kunsttranen (zonder conserveermiddel) Draag een zonnebril tegen wind Beperk schermtijd of neem vaker pauzes Vermijd airco of verwarmde ruimtes Tips voor droge mond Drink regelmatig kleine slokjes water Suikervrije kauwgom of zuur snoepje stimuleert speeksel Goede mondhygiëne en fluoridegebruik Vraag je tandarts om extra controle Leefstijl Stoppen met roken Beperk cafeïne en alcohol Bespreek je medicijnen met de arts: soms is aanpassing mogelijk Wanneer moet je naar de arts? Als je langere tijd last hebt van droogteklachten of als je je zorgen maakt, neem dan contact op met je huisarts. Die kan beoordelen of verder onderzoek nodig is, en je eventueel doorverwijzen naar een specialist. KenmerkSjögrenNon-Sjögren sicca Oorzaak Auto-immuunziekte Medicatie, leeftijd, omgeving Antistoffen in bloed Vaak aanwezig (SSA/SSB) Niet aanwezig Ontstekingen in klieren     Vaak zichtbaar Niet zichtbaar Behandeling Specialistische zorg Leefstijlaanpassing, hulpmiddelen Ernst Kan schade geven (o.a. ogen)     Meestal mild, maar hinderlijk Veelgestelde vragen (FAQ) over non-Sjögren sicca Wat is het verschil tussen Sjögren en non-Sjögren sicca? Bij Sjögren is er sprake van een auto-immuunziekte met ontstekingen. Bij non-Sjögren sicca heb je wél droge ogen of mond, maar géén ontstekingen en géén afwijkingen in je afweersysteem. De oorzaak ligt dan meestal ergens anders, bijvoorbeeld: gebruik van medicijnen andere ziektes ouderdom Hoe weten artsen of het Sjögren is of niet? Artsen doen meerdere onderzoeken: bloedonderzoek, testen van ogen en mond, en eventueel een biopt. Als daar geen afwijkingen worden gevonden, spreken we meestal van non-Sjögren sicca. Bronnen  Droge Ogen Kliniek Nederland: wat is droge ogen?  ReumaNederland  Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde (NTvG)  Sjögren Europe: Webinar About Dry Eyes  Sjögren Europe: Sjogrens and Dry Eye: 12-points regarding the topic  American College of Rheumatology (ACR): Dry Eyes  Mayoclinic.org: Dry Eyes {loadmoduleid 200}", "image": { "@type": "ImageObject", "url": "https://www.nvsp.nl/" }, "publisher": { "@type": "Organization", "name": "Nationale vereniging Sjögrenpatiënten", "logo": { "@type": "ImageObject", "url": "https://www.nvsp.nl/images/favicon/sjogren-vereniging-logo.png" } }, "author": { "@type": "Person", "name": "NVSP", "url": "https://www.nvsp.nl/over-sjogren/non-sjogren-sicca?srsltid=AfmBOorc-rtwlWG9hMxN858JaY7FdRNJ46oz06SGGPphOJWEPugC4B3k" }, "datePublished": "2025-01-19T22:44:02+01:00", "dateCreated": "2025-01-19T22:44:02+01:00", "dateModified": "2026-04-22T16:42:56+02:00" }
```